تبلیغات متنی

زکات چیست ؟ همه چیز دباره زکات

مجموعه : دینی و مذهبی
زکات چیست ؟ همه چیز دباره زکات

زکات چیست ؟ همه چیز دباره زکات

 

زکات بر چه کسانی واجب است؟ زکات بر چند چیز واجب است؟ چرا زکات در قرآن تاکید زیاده شده است؟ مقدار زکات چقدر است؟ و تمامی پرسش و پاسخ در زمینه زکات را در این بخش از وب سایت آکاپرشین می خوانید.

 

 

معنای لغوی زکات چیست؟

«زکات» در لغت، به دو معنا آمده است: یکى رشد و نمو و دیگرى پاکى. کلمه «زکات» به سهمی اطلاق می‌شود که انسان مؤمن از مال خود خارج می‌کند و به فقرا می‌دهد، به این دلیل است که در پرداخت آن، امید رشد و افزایش مال همراه با خیرات و برکات را دارد و موجب تزکیه و پاکى روح پرداخت کننده می‌شود.

 

زکات چیست؟ زکات در قرآن

معناى زکات به کار رفته در آیات کریمه قرآن گسترده است، در حالى‌که معناى خمس یک چیز بیشتر نیست. آیاتی که درباره زکات در قرآن کریم آمده است همه مربوط به زکات واجب اصطلاحی فقهی نیست، بلکه زکات با معانی متفاوت و همراه با عناوین مختلف ذکر شده است؛ مانند زکات واجب، زکات به معنای انفاق و صدقه مستحبی، زکات به معناى پاکى. اگرچه اکثر آیات مربوط به زکات در مورد زکات مال (اعم از واجب یا مستحب) است.

 

 

همچنین باید در نظر داشت که در صدر اسلام «زکات‏» در معناى لغوى (انفاق مال) به کار می‏رفته، نه در خصوص زکات‏ واجب‏. اما باید دانست که هرکدام از این‌دو منبع اقتصادی و عبادی جامعه اسلامی، جایگاه ویژه خود را دارند و بر اساس مصلحت‌ها و منفعت‌هایی در مواردی واجب و در مواردی مستحب قرار داده شده‌اند.

 

زکات چیست؟

علامه طباطبایی (ره) در ذیل آیه شریفه «إِنَّما وَلِیُّکُمُ اللَّهُ وَ رَسُولُهُ وَ الَّذِینَ آمَنُوا الَّذِینَ یُقِیمُونَ الصَّلاةَ وَ یُؤْتُونَ الزَّکاةَ وَ هُمْ راکِعُونَ» می‌گوید: «اگر مى‏‌بینید امروز وقتى زکات گفته می‌‌شود ذهن منصرف به زکات واجب شده و صدقه به ذهن نمی‌‌آید، نه از این جهت است که بر حسب لغت عرب صدقه، زکات نباشد، بلکه از این جهت است که در مدت هزار و چند سال گذشته از عمر اسلام، متشرعه و مسلمانان زکات را در واجب به کار برده‌‌اند، و گرنه در صدر اسلام زکات به همان معناى لغوى خود بوده است و معناى لغوى زکات، اعم است از معناى مصطلح آن (زکات واجب فقهی) و صدقه و انفاق مستحبی.

 

در حقیقت زکات در لغت، مخصوصاً اگر در کنار نماز قرار گیرد، به معناى انفاق مال در راه خدا و مرادف آن است، همان‌‌طور که همین مطلب از آیاتى که احوال پیامبران گذشته را حکایت می‌کنند به خوبى استفاده می‌شود، مانند این آیه که درباره حضرت ابراهیم و اسحاق و یعقوب می‌فرماید:

 

 

«وَ أَوْحَیْنا إِلَیْهِمْ فِعْلَ الْخَیْراتِ وَ إِقامَ الصَّلاةِ وَ إِیتاءَ الزَّکاةِ» و راجع به حضرت اسماعیل می‌فرماید: «وَ کانَ یَأْمُرُ أَهْلَهُ بِالصَّلاةِ وَ الزَّکاةِ وَ کانَ عِنْدَ رَبِّهِ مَرْضِیًّا» و درباره حضرت عیسى (ع) در گهواره می‌فرماید: «وَ أَوْصانِی بِالصَّلاةِ وَ الزَّکاةِ ما دُمْتُ حَیًّا». ناگفته پیداست که در شریعت ابراهیم و یعقوب و اسماعیل و عیسى(ع) زکات به آن معنایى که در اسلام است نبود.

 

همچنین در قرآن می‌خوانیم: «قَدْ أَفْلَحَ مَنْ تَزَکَّى وَ ذَکَرَ اسْمَ رَبِّهِ فَصَلَّى» و «الَّذِینَ لا یُؤْتُونَ الزَّکاةَ وَ هُمْ بِالْآخِرَةِ هُمْ کافِرُونَ» و «وَ الَّذِینَ هُمْ لِلزَّکاةِ فاعِلُونَ» و آیات دیگرى که در سوره‏هاى مکى و مخصوصاً سوره‏هایى که در اوایل بعثت نازل شده مانند سوره «حم سجده» و امثال آن.

 

چه این سوره‌ها وقتى نازل شدند که اصولاً زکات به معناى معروف و مصطلح فقهی هنوز واجب نشده بود و لابد مسلمانان آن روز از کلمه زکاتى که در این آیات است، چیزى می‌فهمیده‌اند، بلکه این آیه مربوط به زکات: «خُذْ مِنْ أَمْوالِهِمْ صَدَقَةً تُطَهِّرُهُمْ وَ تُزَکِّیهِمْ بِها وَ صَلِّ عَلَیْهِمْ إِنَّ صَلاتَکَ سَکَنٌ لَهُمْ» دلالت دارد بر این‌که زکات مصطلح یکى از مصادیق صدقه است و از این جهت آن ‌را زکات گفته‌اند که صدقه است و چون صدقه پاک کننده است، زکات هم از تزکیه و به معناى پاک کردن است.

 

در قرآن کریم با این‌که پرداخت زکات به عنوان یک واجب مالى مورد تأکید قرار گرفته، اما به طور مشخص موارد وجوب آن معین نشده است و موارد وجوب آن در روایات بیان شده است.

 زکات چیست ؟ همه چیز دباره زکات

بر اساس معنای لغوی و عام، هر چیزى زکاتى دارد. امام على (ع) می‌فرماید:

«زکات بدن، جهاد و روزه گرفتن است. زکات جاه و مقام، بذل و بخشش، زکات جمال و زیبایى، عفت و عصمت خواهد بود. زکات سلطه و قدرت، نجات افراد اندوهگین، زکات شجاعت، جهاد فى سبیل اللّه است. زکات صحت و سلامتى، کوشش در اطاعت پروردگار و زکات پیروزى، احسان خواهد بود. زکات علم آن است که آن ‌را نشر دهى و خود را به انجام آن وادار کنى… و زکات قدرت، انصاف است».

 

زکات چیست؟ همراهی زکات با نماز

در قرآن کریم؛ آمدن «زکات» در کنار «صلاة» نشان دهنده آن است که رابطه با خداوند متعال از طریق نماز حاصل شده و رابطه با مخلوق خداوند از راه اداى زکات برقرار می‌شود. همراهى این ‌دو به جهت اهمیت ویژه آنهاست؛ زیرا نماز در آیات قرآن کریم و روایات اسلامى از جایگاه خاصى برخوردار است و زکات نیز در دین اسلام در بُعد اقتصادى و اجتماعى و… بسیار اهمیت دارد و ذکر زکات در کنار نماز نشانه جامعیت اسلام و همه جانبه‌نگرى دین مقدس اسلام است.

 

زکات چیست؟ مقایسه زکات با خمس

پرداخت زکات و خمس و دیگر انفاق‌هاى واجب و مستحب، از تکالیف اقتصادی مسلمانان است. ادای این وظایف مالی، افزون بر آثار سازنده اخلاقى، نقش مهمى در توزیع و تعدیل ثروت میان افراد جامعه و برقرارى عدالت اجتماعى دارند. اما هر کدام از خمس و زکات از جهت موارد تعلق، شرایط وجوب و مصرف با هم تفاوت دارند.

 زکات چیست ؟ همه چیز دباره زکات

در فقه اسلامی؛ «خمس» عبارت است از یک پنجم اموال انسان که باید از درآمد و مازاد بر مخارج خود با شروط خاصى که در فقه بیان شده، پرداخت شود و آن حقى است که خداوند براى پیامبر اکرم (ص) و امام معصوم (ع) قرار داده تا مستمندان از خاندان آن بزرگواران به جاى زکات مصرف و نیازمندی‌هاى خود را با آن تأمین کنند. خمس به دو قسم تقسیم می‌شود: نیمى از آن، سهم امام (ع) است که باید توسط حاکم اسلامى در مصالح اسلام و مسلمانان هزینه گردد و نیم دیگر آن، سهم سادات است. خمس به مواردی با شرایط ویژه تعلق می‌گیرد.

 

در فقه اسلامى، زکات عبارت است از: حق واجبى که به بخشى از اموال برخی افراد غنی و ثروت‌مند جامعه تعلق می‌گیرد و باید به نفع فقرا براى صرف در مصالح عمومى پرداخت شود. اغنیا با دادن زکات، از صفات زشتى مانند حرص و بخل (تا اندازه‌اى) پاک می‌گردند و اموالشان نیز با خیر و برکت دنیوى و اخروى، رشد و نمو خواهد کرد. همچنین از دیدگاه فقها، اصل وجوب زکات از ضروریات و ارکان دین مقدس اسلام است.

 

زکات دارای آثار زیادی است. این که امام علی (ع) به نقل از پیامبر اکرم (ص) می فرماید: «زکات، پل اسلام است هر کس آن ‌را بپردازد از پل عبور کرده و هر کس آن‌را نپردازد در زیر آن پل زندانى می‌شود؛ زکات خشم پروردگار را فرو می‌نشاند».

پربازدید هفته
پربازدید ماه

عکس های خنده دار

عکسهای دیدنی و جالب